اقتصاد افغانستان

نور الله دلاوری سرپرست ریاست د افغانستان بانک

 مسئولیتها و وظایف د افغانستان:

مسئولیتها و وظایف د افغانستان بانک به حیث بانک مرکزی افغانستان به سه قسمت ذیل تقسیم می گردد:

1. مسئول حفظ استقرار سطح قیم

2. فراهم نمودن خدمات بانکی در کشور

 3. رفع احتیاجات خدمات بانکی داخلی و خارجی دولت

1. حفظ استقرار سطح قیم:

حفظ استقرار سطح قیم که از جمله اهداف اولی و اساسی د افغانستان بانک می باشد با استفاده از وسایل و سیاستهای پولی انجام می یابد که در طی دو سال گذشته ما توانسته ایم در حفظ و استقرار قیم به یک سلسله دستاوردهای قابل ملاحظه یی نایل گردیم که ذیلاً ارایه می گردد:

آب يكي از مهمترين منابع طبيعي براي استفاده‌ي انسان است. اين اهميت بدانجا رسيده كه سمت «مايع حيات» بودن را از آن خود نموده است. اين موضوع شايد پيشتر از اين به خوبي قابل درك نبود، اما اكنون كم‌كم خودش را به رخ همگان مي‌كشاند. داستان زير درباره‌ي اين مايع زندگي، تا حدودي ما را با ارزش آن آشنا مي‌كند.

۲۳ جوزا برابر با ۱۲ ژوئن در شهر پاريس کنفرانس کشورهای کمک دهنده به افغانستان برگزار شد. اين كنفرانس پس از کنفرانس‌های بن و لندن مهمترین کنفرانس جهانی در مورد افغانستان بود  که در آن استراتژی های آینده این کشور در زمینه های بازسازی و تحکیم حاکمیت مردم سالار مورد ارزيابي قرار گرفت.

محصولات عمده كشاورزي و ميزان توليدات

گندم، برنج، جو، ذرت، حبوبات، پنبه دانه، دانه آفتاب گردان، آنجد، چغندر قند، ميوه، سبزيجات و نيشكر را مي‌توان از محصولات عمدة كشاورزي در افغانستان نام‌برد. كه در ذيل ميزان توليد آن‌ها را ياد آور مي‌شويم:

صهبا سهيل

در آمد:     

 توليد و مصرف انرژي در افغانستان بسيار محدود است منابع عمده انرژي عبارتند از نفت، گاز، برق و آب و چوب. از اين ميان رايج ترين ماده انرژي زا همچنان انواع چوب است و براي مصارف مختلف از آن استفاده مي‌شود. بخصوص در روستاها چوب مهمترين منبع انرژي است اهميت افغانستان از نقطه نظر انرژي وابسته به موقيعت جغرافيايي آن است كه بعنوان مسير ترانزيت بالقوه براي صادرات نفت و گاز طبيعي از آسياي مركزي، به كشورهاي عربي ارتباط برقرار مي‌كند. اين مقاله بر آن است كه در دو بخش: منابع اصلي، زيرساخت‌ها و  اقتصاد كاذب افغانستان را ياد آور شود. و توانمندي‌هاي اقتصادي آن كشور را تبيين نمايد. در نهايت، نتيجة بحث براي گيرايي بهتر مطلب، بيان مي‌شود.

نصرالله انصاري

مقدمه

جامعه‌شناسان معتقدند هنگامي كه بعضي از دسته‌هاي اجتماعي افراد، به طور مداوم، بيش از سايرين آنچه را براي جامعه ارزشمند است، تصاحب مي‌کنند، نظامي از نابرابري در آن جامعه به وجود مي‌آيد، زيرا منابع ارزشمند - همانند قدرت، ثروت مادي، حيثيت و احترام، سلامتي، مدارج تحصيلي و ساير منابع -  به ندرت به تساوي در جامعه توزيع مي‌شوند و بعضي از افراد بيش از ديگران به دست مي‌آورند وسهم خاص آنها از اين منابع، به آنها كمك مي‌كند تا تمايز و برجستگي خود را به عنوان يك دسته حفظ كنند.(۱)

اقتصاد افغانستان اصولا اقتصاد زراعتی و مالداری است. لیکن عرصه اقتصاد مثل سایر عرصه و امور افغانستان چنان به هم خورده است که مشکل میتوان برای آن بنیاد و اساسی را در نظر گرفت ،تابع شرایط موجود ، تعداد زیادی از مردم این کشور ، به مشاغل کاذب و زیانبار روآورده اند . که از جمله می توان به کشت ، تولید و ترافیک مواد مخدر اشاره کرد.

با وجود ابراز رضایت مقامات محلی از رونق کشت زعفران در هرات، زعفران کاران این ولایت، از نبود بازار مناسب برای این محصول، گله‌مند هستند.

بشیراحمد احمدی، مدیر ترویج اداره زراعت هرات می گوید امسال در مجموع ۱۴۵ هکتار زمین در سراسر ولایت هرات، زیر کشت زعفران رفته است. علی رغم ناراضی بودن زعفران‌کاران از کم توجهی دولت به بازاریابی برای زعفران هرات، آقای احمدی می گوید زعفران این ولایت، بازار خوبی داشته است.

قرار است با اجرای برنامه توسعه اقتصادی افغانستان در مسیر ترقی طی ده سال، دو میلیون و یکصد هزار فرصت شغلی در کشور ایجاد می‌شود.

بر پایه اعلام دفتر سخنگوی دولت این برنامه ،با هدف کمک به رشد اقتصادی از سوی وزارت انکشاف دهات با پیش بینی دو میلیارد دلار درآمد، آماده اجرا است.

بر اساس این گزارش در اجرای این برنامه برای تولیدات روستایی بازار فراهم و برای ایجاد واحدهای تولیدی کوچک و بزرگ از سرمایه‌گذاران حمایت می‌شود.

دفتر سخنگوی دولت افغانستان اعلام کرد که در این رابطه روزسه‌شنبه نشستی با حضور حامد کرزی برگزار شد.

احسان ضیاء وزیر انکشاف دهات در نشست باحضور رییس جمهور کرزی گفت: در حالیکه سال گذشته مقداری زیادی تخم مرغ، گوشت مرغ، روغن، ظروف یکبار مصرف، رب گوجه فرنگی، نمک، پتو، گوگرد، صابون وارد کشور شد، زمینه تولید این محصولات در کشور فراهم است.

وی از افغانستان به عنوان دومین تولیدکننده قالی دست بافت در منطقه یاد کرد و گفت: به علت جنگ‌های سی ساله و مشکل بازار یابی، این محصول به نام یکی از کشورهای همسایه صادر می‌شود.

وی یادآور شد که در برنامه افغانستان در مسیر ترقی به صنعت بسته‌بندی مرغوب و استاندارد کالا توجه خواهد شد که تاثیر بسزایی در فروش تولیدات روستایی خواهد داشت.

وی در ادامه گفت: با اجرای این برنامه توانایی روستاها برای تولید کالای مرغوب‌تر و با کیفیت‌تر افزایش خواهد یافت.

وی در عین حال گفت که با اجرای این برنامه کشت خشخاش در افغانستان کاهش می‌یابد و ذهنیت‌ها برای تولید و عرضه محصولات زراعی، افزایش خواهدیافت.

این مقام مسوول، بودجه لازم برای اجرای این طرح را ‪ ۵۸۵میلیون دلار اعلام کرد و اظهار داشت که برپایه این برنامه به صنایع کوچک و متوسط و گروه‌های تعاونی وام داده می‌شود.

» افغان ايركا / ٢٥ ميزان ١٣٨٦

یک بانک دیگر در افغانستان به فعالیت آغاز کرد.یک مسوول بانک افغان یونایتتد می گوید در کنار سایر تسهیلات بانکداری، این بانک در نظر دارد قرضه های کوچک و بزرگ را در عرصه های زراعت، ساختمان، زمین داری، و پروژه های کوچک دراختیارمشترکین خود قراربدهد.

با وجودآنکه پانزده بانک خصوصی دیگر در افغانستان وجود داشت.

شانزدهمین بانک خصوصی در افغانستان اجازه فعالیت را از دولت بدست آورد.

یاد داشت مترجم:

گزارش ذیل که در مجله اکونومیست به تازه گی به چاپ رسیده است بیانگر حقایقی می باشد که کمیسیون فرستاده شده توسط دولت افغانستان تحت ریاست وحیدالله سباوون آنرا مورد انکار قرار داده بود. گزارشگر این مجله در جریان بازدید از قریه ها از چشم دید خود از کارتوسهای مصرف شده در محل و مورد حمله قرار گرفتن توسط فیرهای راکت و خمپاره، می نویسد.

جریانات سالها و ماه های اخیر در کشور بیانگر این حقیقت تلخ است که گروهای مختلف در درون دولت در صدد ایجاد و منفعت جویی از کشمکش های داخلی اند و دولت افغانستان هم متاسفانه با تشکیل کمیسیون های ناکارآمد و همیشگی خویش فقط در پی اغفال و فریب مردم است نه در پی حل اساسی آن منازعات. تعدادی از تحلیل کننده گان را گمان بر این است که عناصری در درون دولت در صدد ایجاد چنین مناقشات است و شواهد موجود هم نشان میدهد که دولت تاحال نخواسته است بصورت اساسی به حل چنین مشکلاتی مبادرت ورزد. بطور نمونه، شاهد این ادعای ما همین "درخواست" اخیر آقای کرزی از کوچی های حمله کننده در بهسود است که از ایشان "در خواست" نمود که "بطور موقت" ولسوالی بهسود را ترک کنند.

در پي‌ناكامي‌هاي‌ اقتصاد سرمايه‌داري‌ و سوسياليستي‌ در كشورهاي‌ جهان‌ سوم، خصوصاً‌ كشورهاي‌ اسلامي‌ و بعد از طرح‌ مباحث‌ اقتصاد اسلامي‌ توسط‌ شخصيت‌هايي‌ از جمله‌ شهيد صدر، شاهد رشد و گسترش‌ مؤ‌سسات‌ اقتصادي‌ و بانكي‌ اسلامي‌ و به‌ تبع‌ توسعه‌ مراكز مطالعاتي‌ و تحقيقاتي‌ اقتصاد اسلامي‌ هستيم‌ كه‌ به‌ پيشرفت‌ها و موفقيت‌هاي‌ قابل‌ توجهي‌ دست‌ يافته‌اند. مجله‌ «اقتصاد اسلامي» بر آن‌ شده‌ است‌ جهت‌ آشنايي‌ مسئولان‌ اجرايي‌ و اقتصادي‌ كشور و نيز محققان‌ و اساتيد با اقتصاد اسلامي، پايگاه‌هاي‌ اينترنتي‌ مراكز علمي‌ ياد شده‌ و سايت‌هاي‌ آن‌ها را معرفي‌ نمايد.

نويسنده: يدالله دادگر (1)

چكيده:

كاربرد رياضيات در رشته اقتصاد نسبت به ساير رشته‏هاى علوم اجتماعى بسيار برجسته‏تر است. با وجودى كه ابزار رياضى براى درك بهتر و سريع‏تر اقتصاد، كمك شايانى به اين علم مى‏كند، در عين حال، عدم توجه به ملاحظاتى پيرامون جايگاه اين ابزار و ورود به محدوده افراط و تفريط در مورد آن موجب كاستن اعتبار آن مى‏شود. اين مقاله در صدد است به اين گونه ملاحظات بپردازد. ابتدا بطور مختصر به طرح بحث اشاره مى‏شود. سپس به تحولات موضوع و در بخش بعدى به مسائل و دشواريهاى حوزه مربوطه پرداخته مى‏شود. تاكيد بر چند نتيجه مهم بخش پايانى را تشكيل مى‏دهد.

واژگان كليدى: رياضيات، اقتصاد، اقتصاد محض

1 ـ طرح بحث و موضوعات اوليه

رياضيات شعبه‏اى از علوم است كه علميت آن جنبه محض و خالص دارد. به اين صورت كه بر خلاف علوم طبيعى (از قبيل فيزيك، شيمى، زيست‏شناسى، زمين‏شناسى و اخترشناسى) و همچنين برخلاف علوم اجتماعى (مانند اقتصاد، جامعه‏شناسى، روانشناسى، تاريخ و علوم سياسى) كه بررسى آنها نيازمند به علوم ديگرى (مثل منطق و رياضيات) است، براى اثبات گزاره‏هاى رياضى نياز به علوم ديگرى نيست.(2) در عين حال خود علم رياضى براى اثبات ديگر علوم به كار مى‏رود. مثلاً علم فيزيك كه پيشاهنگ علوم طبيعى است براى اثبات تئوريهاى خود از رياضيات استفاده مى‏كند. در ميان علوم اجتماعى، علم اقتصاد بيشترين ارتباط با رياضيات را به خود اختصاص داده است. پس از اقتصاد، رشته مديريت نيز استفاده‏هاى فراوانى از رياضيات در تحليل مسائل خود مى‏نمايد.

مقدمه

مشكلي به نام فقر همواره در جوامع گوناگون و ادوار زماني مختلف وجود داشته و در حقيقت آغاز پيدايش فقر را مي‌توان همزمان با تاريخ شكل‌گيري جوامع انساني دانست. در زمان معاصر نيز فقر به عنوان يك مشكل اساسي در ساختار اقتصادي بسياري از كشورها به خصوص كشورهاي جهان سوم مطرح است. بدين سبب از دير زمان و به موازات پيدايش فقر، يكي از موضوعات مورد مطالعه مورخان، فيلسوفان، جامعه‌شناسان و اقتصاد دانان مسأله فقر و راه‌هاي مقابله با آن بوده است. در اين زمينه اقتصاددانان تلاش‌هاي گسترده‌اي انجام داده‌اند تا با ارائه طرح‌هاي علمي و عملي مشكل فقر را ازميان بردارند. اندازه‌گيري و تعيين خط فقر و ايجاد سيستم‌هاي حمايتي براي حمايت از افراد زير خط فقر يكي از آخرين طرح‌هاي ارائه شده به حساب مي‌آيد. در اين نوشته نگارنده در صدد است كه خط فقر را در سه كشور جمهوري اسلامي ايران، افغانستان و پاكستان با نگاهي مقايسه‌اي بررسي نمايد.

وزارت تجارت كشورمان اعلام کرده است که وزارت تجارت آمریکا آماده واردات بدون گمرک محصولات زراعی و اقلام صادراتی از مناطق مرزی پاکستان و افغانستان است. این طرح، برای اجرا به تصویب کنگره آمریکا نیاز دارد.
      کارشناسان امور اقتصادی در افغانستان می گویند طرح صدور بدون گمرک محصولات و تولیدات افغانستان به آمریکا، در صورت اجرا، گام مثبتی در رشد صادرات افغانستان و تامین امنیت آن خواهد بود.
     مقامات كشور می گویند خریداری بدون تعرفه گمرکی محصولات و تولیدات مناطق مرزی افغانستان و پاکستان، در سفر اخیر وزیرتجارت به آمریکا مورد بحث قرار گرفته است.
     آنها می گویند که وزارت تجارت آمریکا در آن نشست پذیرفته است که محصولات زراعتی، صنایع دستی و تمام محصولات قابل صادرات مناطق مرزی افغانستان و پاکستان، بدون دریافت عوارض کمرگی به آمریکا صادر شود.
     محمد امین فرهنگ وزیر تجارت می گوید افغانستان و پاکستان فهرست کالاهای صادراتی خود را به مقامات آمریکایی ارائه کرده اند. به گفته او، این روش قبلا در مناطق مرزی میان اردن، مصر و اسرائیل از سوی آمریکا عملی شده و اکنون وزارت تجارت ایالات متحده می خواهد این روش را در مناطق مرزی افغانستان و پاکستان نیز اجرا کند.
     به گفته آقای فرهنگ، در صورت تایید این موضوع ازسوی کنگره آمریکا، زمینه اشتغال برای هزاران نفر فراهم می شود و افزون بر داشتن فواید اقتصادی، در تامین امنیت آن مناطق نیز مواثر خواهد بود.
     به نظرکارشناسان اموراقتصادی در افغانستان، صادرات بدون گمرک به آمریکا، می تواند در تامین کشت جایگزین و کاهش کشت خشخاش نیز موثر باشد. بیشترین بخش مواد مخدری که در افغانستان تولید می شود، از مناطق ناآرام جنوبی هم مرز با پاکستان به دست می آید.
       ازسوی دیگر تاجران افغاني و پاکستانی با کسب تجربه حضور در بازارهای آمریکا، می توانند کیفیت محصولات خود را برای حضور در بازارهای جهانی ارتقا دهند.